Yankı Bağcıoğlu’ndan ‘Divanhane’ çağrısı: Asli anlamı korunarak yaşatılması, en sağduyulu ve kalıcı tercihlerden biridir’
CHP Ulusal Savunma Siyasetlerinden Sorumlu Genel Lider Yardımcısı Yankı Bağcıoğlu, Divanhane Binası’nın müze yapılmasına ait yazılı bir basın açıklaması yaptı. Bağcıoğlu’nun açıklaması şöyle:
“İstanbul’un Kasımpaşa semtinde yer alan Divanhane Binası sadece mimari bir yapı değil, yüzyıllar boyunca Osmanlı Bahriyesi’nin kurumsal hafızasını taşıyan, denizcilik geleneğinin yere yansıdığı istisnai alanlardan biridir. Cezayirli Gazi Hasan Paşa ve onun periyodunda şekillenen Bahriye teşkilatının izleri, bu yapıyı sıradan bir tarihî eser olmaktan çıkararak kolektif hafızanın asli ögelerinden biri hâline getirmektedir. Bu nedenle Divanhane’nin içinde bulunduğu tarihi bağlam korunarak tam bir yıl evvel teklif ettiğimiz biçimde denizcilik tarihi müzesi ve kültür merkezi fonksiyonuyla yaşatılması, başta Cezayirli Gazi Hasan Paşa olmak üzere tüm leventlerin anısına gösterilebilecek en manalı hürmet biçimidir. Bu türlü bir tercih geçmişi sadece koruma etmekle kalmayacak, tıpkı vakitte İstanbul’un denizle kurduğu kadim alakanın gelecek jenerasyonlara aktarılmasına da katkı sağlayacaktır.
“DENİZCİLİK MİRASININ GERİ PLANDA KALMASINA YOL AÇABİLİR”
Buna karşılık son yıllarda Haliç etrafında gözlemlenen kimi uygulamalar, tarihi hassasiyetin her vakit gözetilmediğini düşündürmektedir. Bu hususta tam bir yıl evvel yaptığımız ihtar ve tekliflerin dikkate alınmaması, Bahriye’ye gönül verenleri derinden yaralamaktadır. Dünyanın en eski tersanelerinin yer aldığı bu bölgede, dokuyla ahengi tartışmalı birtakım yapılaşma ve işlevlendirme tercihleri öne çıkmaktadır. Bilhassa tarihî etrafta otel üzere ağır ticari kullanımların yer alması ya da bu alanların noter, idari üniteler yahut bağlamla ilgisi zayıf farklı kurumsal fonksiyonlara tahsis edilmesi uygun niyetli olsa dahi, yerle tarih ortasındaki mana bağını zedeleme riski taşımaktadır. Bahriye tarihinin merkezinde yer alan bir yapının kendi özgün hafızasından koparılarak farklı bir sembolik fonksiyona -örneğin müze yahut gibisi kullanımlara- yönlendirilmesi, denizcilik mirasının geri planda kalmasına yol açabilecek bir tercih olarak kıymetlendirilebilir. Bu tıp fonksiyonlar için tarihi yükü daha sonlu ve çok daha uygun yerler bulmak mümkündür.
“EN SAĞDUYULU VE KALICI TERCİHLERDEN BİRİDİR”
Bu çerçevede tartışmanın yerin taşıdığı tarihi mana üzerinden yürütülmesi daha sağlıklı olacaktır. Divanhane ve etrafı, Osmanlı’dan Cumhuriyet’e uzanan devlet sürekliliğinin denizcilik boyutunu temsil eden ender alanlardan biridir. Bu hafızayı korumak rastgele bir terslik değil tarih şuuru, kültürel sorumluluk ve kurumsal devamlılık anlayışının doğal bir sonucudur. Sonuç olarak İstanbul’un fethinden itibaren Divanhane, Bahriye Nezareti ve son olarak Kuzey Deniz Saha Komutanlığı olarak kullanılmış, tarih boyunca Osmanlı Donanması ile Türkiye Cumhuriyeti Donanması’nın yönetildiği bir merkez olmuştur. Bu birikmiş denizcilik mirasının bağlamından koparılmadan ve asli manası korunarak yaşatılması, bugün alınabilecek en sağduyulu ve kalıcı tercihlerden biridir. Ferdî ya da dönemsel anılar için yeni yerler her vakit inşa edilebilir lakin tarihi doku zedelendiğinde, bu kaybın telafisi mümkün değildir.”
