Washington’dan akıllara zarar açıklama: ‘Venezuela aylık petrol gelirlerini bizimle paylaşacak!’
NY Times‘ta yer alan habere nazaran plan, Demokratların sert tenkitleriyle karşılaştı. Rubio da düzenlemenin ‘yeni’ ve çabukla hazırlandığını kabul etti. Venezuela’dan binlerce kilometre uzakta bulunan Orta Doğu ülkesi Katar’ın bu süreçte üstlendiği rol, planın türel yeri ve şeffaflığı konusunda önemli soru işaretlerine yol açtı.
SENATO’DAN BİRİNCİ İFADE
Rubio, planın detaylarını Senato Dış Bağlar Komitesi’nde yaptığı konuşmada anlattı. Bu oturum, ABD özel kuvvetlerinin 3 Ocak’ta Venezuela lideri Nicolás Maduro’yu, Caracas‘taki konutundan silah zoruyla kaçırmasının akabinde Rubio’nun Kongre önündeki birinci kamuya açık sözü oldu.
Bakan, Trump yönetiminin, Maduro’nun yakın müttefiki olan ve misyondan alınmasının akabinde iktidara gelen Delcy Rodríguez hükümetiyle ‘son derece saygılı ve verimli bir bağlantı hattı’ kurduğunu söyledi. Bu nedenle ABD’nin Venezuela’ya karşı ‘hiçbir zaman’ askeri güç kullanmayı planlamadığını öne sürdü.
METİNDE, ‘GÜÇ KULLANMAYA HAZIRIZ’ MESAJI
Ancak Rubio’nun komiteye sunduğu, ancak kelamlı olarak okumadığı yazılı açılış metni daha sert bir lisan içeriyordu. Metinde, ‘diğer yollar başarısız olursa, azami işbirliği sağlamak için güç kullanmaya hazır olunduğu’ sözü yer aldı.
Bu işbirliğinin odağında ise Venezuela’nın yüksek gelir getiren petrol bölümü bulunuyor. Trump daha evvel ABD’nin Venezuela petrolünü denetim edeceğini ve ‘ülkeyi yöneteceğini’ söylemişti. Rubio, bu yaklaşımın ayrıntılarını birinci defa bu kadar açık anlattı.
PETROL GELİRLERİ NEREDE KULLANILACAK?
Rubio’nun sunduğu argümanlara nazaran ABD, yaptırımlara tabi Venezuela petrolünün satışından elde edilen gelirleri dağıtarak, ülkenin temel kamu hizmetlerini finanse etmesine yardımcı olacak. Bakan, Venezuela’daki ‘mali sıkışıklık’ nedeniyle bu sistemin mecburî olduğunu ve bunun kalıcı değil, ‘kısa vadeli’ bir tahlil olduğunu argüman etti.
“Polislerin, paklık personellerinin ve devletin günlük faaliyetlerinin hemen finanse edilmesi gerekiyordu,” diyen Rubio, bu fonların değerli bir kısmının ABD’den ilaç ve ekipman alımında kullanılacağını öne sürdü.
KATAR ÜZERİNDEN OFFSHORE HESAP
Rubio, alışılmadık olduğunu kabul ettiği düzenlemeye nazaran, fonların evvel Katar’ın denetimindeki bir offshore hesapta tutulacağını, daha sonra ABD Hazine Bakanlığı hesabına aktarılacağını belirtti.
“Bunun yeni bir prosedür olduğunu biliyorum, lakin kısa vadede bulabildiğimiz en güzel tahlil buydu,” dedi.
Bakan, üçüncü taraf hesabın gerekli olduğunu zira ABD’nin Venezuela’ya uyguladığı yaptırımlar ve ülkenin Amerikan güç şirketlerinin varlıklarına el koymasından doğan borçları nedeniyle, alacaklıların paraya el koyabileceğini sav etti.
DEMOKRATLARDAN SERT TEPKİ
Bazı Demokrat senatörler planın yasal olup olmadığını sorguladı.
Hawaii Senatörü Brian Schatz, “Bence bu yeni bir şey. Bence tuhaf. Hatta kabul edilemez bile olabilir,” dedi. Schatz, Trump idaresinin bu türlü bir hesabı oluşturma yetkisi olup olmadığını sorgularken, Rodríguez hükümetiyle yapıldığı söylenen yazılı muahedenin neden kamuoyuna açıklanmadığını da eleştirdi.
Rubio ise Hazine Bakanlığının muahedeyi sağlayabileceğini söyledi.
Teksas Temsilcisi Lloyd Doggett de Rubio’nun ifadesinin “cevaplardan çok soru işareti yarattığını” belirterek, neden Katar yerine bankacılık sistemi daha güçlü bir ülkenin tercih edilmediğini sordu.
Doggett, “Rodríguez ailesinin bu geliri, paramiliter kümeler ve uyuşturucu kartelleri dahil olmak üzere Maduro’nun müttefiklerine aktarmasını engelleyecek hiçbir teminat yok,” dedi.
