Kadınların ‘doğum şekli’ yeniden gündemde… İzmir Sağlık Müdürü Kul’dan sezaryen açıklaması

İzmir Vilayet Sıhhat Müdürü Doç. Dr. Ayhan Kul, 10 Ocak Çalışan Gazeteciler Günü kapsamında basın mensuplarıyla bir ortaya gelerek kentte yürütülen sıhhat hizmetleri ve doğum bilgilerine ait açıklamalarda bulundu. Lakin toplantıda paylaşılan sezaryen doğumlara yönelik sözler, bayanların doğum tercihlerinin yine tartışma konusu olmasına neden oldu.

Kul’un verdiği bilgilere nazaran İzmir’de 2025 yılında toplam 36 bin 503 doğum gerçekleşti. Bu doğumların 11 bin 830’u olağan doğumla yapılırken, 24 bin 389’u sezaryen prosedürüyle gerçekleşti. Vilayet genelinde primer sezaryen oranının yüzde 38,3 olduğunu belirten Kul, Sıhhat Bakanlığı’nın siyasetlerinin “normal doğum” üzerine kurulu olduğunu vurguladı.

Ancak sezaryen doğumu “bir doğum biçimi değildir” kelamlarıyla tanımlayan Kul’un açıklamaları, tıbbi zorunluluklar, riskli gebelikler ve bayanların kendi vücutları üzerindeki karar hakkını gölgede bıraktığı istikametinde eleştirildi. Uzmanlar, bu tıp telaffuzların sezaryenle doğum yapan bayanları dolaylı olarak suçlayıcı ve ötekileştirici bir lisan içerdiğine dikkat çekiyor.

Kul, “Primer sezaryen oranlarını minimuma indirmek üzere çaba gösteriyoruz. Özel hastanelerde ve üniversitelerde oranlar bizim çok üzerimizde, onları da yakından takip ediyoruz” tabirlerini kullandı. Lakin bayan sıhhati alanında çalışan sivil toplum temsilcileri, doğum metotlarının istatistiksel gayelere indirgenmesinin, bayanların yaşadığı fizikî ve ruhsal süreçleri görünmez kıldığı görüşünde.

Kadınların doğum tercihlerinin, sırf sıhhat siyasetleri değil; kişisel sıhhat şartları, doktor yönlendirmesi ve şahsî tecrübeler çerçevesinde kıymetlendirilmesi gerektiği vurgulanırken, uzmanlar “doğru doğum” kavramı yerine “kadın için inançlı ve uygun doğum” anlayışının benimsenmesi davetinde bulunuyor.