Hükümet en düşük aylık için yasa değişikliğine hazırlanırken, emekli örgütlerinin talebi net: ‘Asgari ücretin altında aylık olmamalı’
‘Seyyanen artırım istiyoruz’
‘Asgari fiyatın altında aylık olmamalı’
‘Sinirliyiz, öfkeliyiz’
MUSTAFA ÇAKIR
Hükümet en düşük emekli aylığı ile ilgili düzenlemeyi önümüzdeki günlerde Meclis’e sunacak. En düşük aylıkta artış olabilmesi için yasa değişikliği yapılacak. Şu anda yaklaşık 4 milyon emekli en düşük aylık olan 16 bin 881 lira ile geçinmeye çalışıyor. Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, kamuoyunda en düşük emekli aylığı artışıyla ilgili “Enflasyon oranında mı olsun yoksa bunun üzerinde mi gerçekleşsin” halinde tartışmalar yaşandığına işaret ederek, “Bunun kararını vermek için elbette bir tesir değerlendirmesi yapmanız gerekiyor. Malum 17 milyon civarında emeklimiz var. Hasebiyle bu ve gibisi hususlar karara bağlanmadan çoklukla tesir değerlendirmesi yapılır. Bunun bütçeye, kaynaklara yansımaları, ne kadar kişiyi etkileyeceği, imkanlarımız ölçüsünde neler yapılabileceği kıymetlendirilerek bir durum belirlenir. Burada en son karar, Meclisimizin” dedi.
‘AYLIKLAR AÇLIK HUDUDUNUN ALTINDA’
DİSK Emekli-Sen Genel Başkanı Cengiz Yavuz, asgari fiyatın altındaki bir aylığı kabul etmediklerini söyledi. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan’ın haziran ayında genel bir çalışma yapılacağını açıkladığını belirten Yavuz, “Emekliler bu müddette ne yiyip ne içecek” diye sordu. Hala 16 bin 881 lira olan en düşük emekli aylığında bir düzenleme yapıldığında, 22 bin lira alan emeklinin ne yapacağını soran Yavuz, “Bizim talebimiz en düşük emekli aylıklarının hiç olmazsa taban fiyat düzeyine getirilmesi. Taban fiyat de açlık hududunun altında. Bu da kabul edilebilir değil. Bütün fiyatlara artırım yapılmalı. Emeklilerin büyük bir kısmı açlık hududunun altında aylık alıyor” dedi.
‘YOKSULLUK HUDUDU DİKKATE ALINMALI’
Yavuz, bir hanede iki emekli ya da iki taban fiyatlı varsa bu haneye yoksulluk sonunun üzerinde gelir girmesi gerektiğine vurgu yaptı. Yoksulluk hududunun da 100 bin liraya dayandığına işaret eden Yavuz, “Aslında taban fiyat de, en düşük emekli aylığı da belirlenirken yoksulluk hududu dikkate alınmalı. Bir hanede iki kişi çalışıyorsa o haneye yoksulluk hududunun altında fiyat girmemeli. Dünyanın hiçbir yerinde taban fiyatın altında aylık alan yok. Biz minimum fiyatın altında bir aylığı kabul etmiyoruz. Fakat başta minimum fiyat olmak üzere öteki fiyatlarda artırılmalı. İnsanca yaşanabilecek şartlar oluşturulmalı” diye konuştu.
‘HESABI SORULMALI’
Yavuz, TBMM’de milletvekillerinin, kendi maaşlarına gelince rahatlıkla yasa çıkarırken, emekliler konusunda ise birebir hali göstermediklerine dikkat çekti. İktidarın emeklileri yok saydığını belirten Yavuz, “Sinirliyiz, öfkeliyiz. Yalvarmıyoruz. Artık onurumuzla, gururumuzla oynuyorlar. Bizi mevte, sefalete, terkediyorlar. Bunun hesabı sorulmalı” dedi.
‘ZAM ORANLARI EŞİTLENMELİ’
Türkiye Emekliler Derneği Genel Başkanı Kazım Ergün de taleplerini şöyle sıraladı:
– Tüm emekli artırımlarının eşitlenmesini istiyoruz. SSK ve Bağ-Kur emeklilerine yüzde 12.19, memur emeklilerine yüzde 18.60 oranında yapılacak artırımlar ortasındaki fark kabul edilemezdir. Artırım oranları eşitlenmelidir.
‘SEYYANEN ARTIRIM YAPILMALI’
– SSK ve Bağ-Kur, emekli aylıkları genel olarak yetersiz kaldığından, seyyanen artırım yapılmalıdır. Emekliler, insanca yaşamaya yetecek bir aylığı hak etmektedir.
– En düşük emekli aylığı, 2017 yılına kadar olduğu üzere, taban fiyatın altında olmamalıdır.
– Mevcut aylık hesaplama sisteminin zayıflığı nedeniyle kök aylıklar değersizleşmiştir. Kök aylıklara yapılan artırımlar, emeklilerin gerçek gelirini artırmamakta; aylıklar olması gereken kıymetin çok altında kalmaktadır.
‘SİSTEM DEĞİŞTİRİLMELİ’
– Hükümete davetimiz nettir: Aylık hesaplama sistemi değiştirilmeli ve her emekliye, prim çıkarına nazaran hak ettiği aylık ödenmelidir. Mevcut karma aylık hesaplama sistemi emekliler ortasında eşitsizlik yaratmakta, emeklilerin bir kısmını artırımlardan yoksun bırakmaktadır.
– Yüksek fiyat artışları emeklileri süratle fakirleştirmektedir. Bu nedenle, geçim kriterlerini karşılayacak adil ve sürdürülebilir bir aylık hesaplama sistemine hemen dönülmelidir.
