Bilim insanlarından çarpıcı senaryo: Dinozorlarla yaşasaydık ne olurdu?
ABD merkezli Smithsonian Enstitüsü ve birtakım paleobiyologların yürüttüğü teorik araştırmalara nazaran, dinozorlar ile insanların birebir periyotta yaşaması durumunda gezegenin ekolojik ve toplumsal yapısı kökten farklı olabilirdi.
YIRTICI TEHDİT: İNSAN YERLEŞİMLERİ MÜMKÜN MÜYDÜ?
Araştırmalar, bilhassa etçil dinozor çeşitlerinin (örneğin Tyrannosaurus rex ve Velociraptor) büyük yıkımlara yol açabileceğini öne sürüyor. Bu çeşit canlıların varlığı, insanların savunma odaklı hayat alanları kurmasını zarurî kılardı. Bilim beşerlerine nazaran, çağdaş kentlerin kurulması neredeyse imkânsız olurdu. Beşerler, muhtemelen mağaralarda ya da yeraltı yapılarında yaşamak zorunda kalırdı.
TARIM VE EVCİLLEŞTİRME SÜRECİ SEKTEYE UĞRARDI
Ziraat ve hayvancılığın gelişimi, insanlık tarihinin dönüm noktalarından biri olarak kabul ediliyor. Lakin otçul dev dinozorların (örneğin Brachiosaurus) yoğunlukta olduğu bir dünyada, tarım yerlerinin korunması çok daha güç olabilirdi. Bitki örtüsüne olan ağır muhtaçlıkları nedeniyle tarım alanları daima tehdit altında olurdu. Ayrıyeten, büyük hayvanların varlığı evcilleştirilebilir çeşitlerin azalmasına yol açabilirdi.
EKOSİSTEM İSTİKRARI NASIL DEĞİŞİRDİ?
Ekosistemdeki besin zinciri dinozorların tartıda olduğu bir yapıda dramatik biçimde farklılaşırdı. İnsanların avcı-toplayıcı periyotları çok daha uzun sürer, teknolojik gelişmeler gecikebilirdi. Öte yandan kimi uzmanlar, insanların dinozorları vakitle gözlemleyerek savunma stratejileri geliştirebileceğini ve makul tipleri “evcilleştirmese de yönlendirebileceğini” savunuyor.
BİLİM KURGU DEĞİL, BİLİM TEMELLİ ÖNGÖRÜLER
Cambridge Üniversitesi’nden evrimsel biyolog Prof. Laura Stegner, “Bu senaryo bilim kurgu üzere görünse de, aslında ekolojik yapıların anlaşılması için verimli bir fikir deneyidir. Dinozorlarla birlikte evrimleşen bir insan tipi, bugünkünden çok farklı olabilir, hatta hiç var olmayabilirdi” diyerek tartışmanın teorik boyutuna dikkat çekiyor.
