NATO Genel Sekreteri Rutte soruları yanıtladı: ‘Avrupa’nın ABD olmadan kendini savunabileceğini düşünenler, hayal kurmaya devam etsin’
NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, Avrupa Parlamentosu’nun Güvenlik ve Savunma Alt Komitesi, Dış Bağlar Komitesi ve NATO Parlamenter Asamblesi ile Bağlar Delegasyonu’nun Belçika’nın başşehri Brüksel’deki ortak oturumuna konuk olarak, Avrupalı siyasetçilerin sorularını yanıtladı.
Rutte, İsviçre’de Dünya Ekonomik Forumu’nun yapıldığı Davos’ta ABD Başkanı Donald Trump ile gerçekleştirdiği Grönland bahisli görüşmenin içeriğine ait sorulara yanıtında, görüşmenin Arktik bölgesinin korunmasına odaklandığını söyledi. Trump ile Arktik ve Grönland’ın NATO müttefikleri tarafından kolektif olarak korunması ve Rusya ile Çin’in bölgeden hem askeri hem de ekonomik olarak uzak tutulması hususlarının masaya yatırıldığını vurgulayan Rutte, “Grönland konusunda Danimarka ismine müzakere etme yetkim yok. Bunu yapmadım ve yapmayacağım. Bunu yapmak Danimarka’ya düşer” dedi.
Rutte, NATO’nun Arktik bölgesinin güvenliği için gerekli olan kabiliyet gayelerini ayrıyeten ele alacağını söyledi. Rutte, NATO ile Avrupa Birliği (AB) iştirakinde NATO’nun rolünün standart belirleme, kabiliyetler, komuta ve denetim hususlarında, AB’nin rolünün ise sanayi tabanı, regülasyon ve finansman alanında olduğunu söyledi. ABD’ye olan itimadın azalması nedeniyle Avrupa’nın kendi savunmasını inşa etmesine ait soruya karşılığında Rutte, “Bunun elbette Avrupa ülkelerinin karar vereceği bir sorun olduğunu düşünüyorum. Lakin benim kanaatime nazaran bu, birebir şeylerin çok fazla tekrarlanması olacaktır. Bunu yapmak isterseniz, şimdiden kolaylıklar dilerim. Zira halihazırda olanların üzerine üniformalı bayan ve erkekler bulmanız gerekecek ve bu da işleri daha karmaşık hale getirecektir” dedi.
NATO ve AB’nin işbirliği mevcutken bunu yapmanın gücün bölünmesi manasına geleceğini vurgulayan Rutte, “Bence Putin de buna bayılır” sözlerini kullandı.
“TRUMP’IN NATO İÇİN ÇOK DEĞERLİ OLDUĞUNU DÜŞÜNÜYORUM”
ABD Başkanı Donald Trump ile olan ilgilerine ait soru üzerine Rutte, “Bu söylediklerimle ortanızdan birçoğunu rahatsız ettiğimi biliyorum lakin bence Lider Trump çok sayıda uygun iş yapıyor. Bu benim niyetim. Zira Davos’ta söylediğim üzere, 2025’in sonunda tüm NATO ülkelerinin yüzde 2 amacını yakalaması, Trump olmadan asla lakin asla gerçekleşmezdi. Sahiden İspanya’nın, İtalya’nın, Belçika’nın, Kanada’nın yüzde 1,5 düzeyinden yüzde 2’ye çıkmaya karar vereceğini mi düşünüyorsunuz? Lider Trump olmadan İtalya’nın yılın başında savunmaya 10 milyar daha fazla harcama yapacağına inanıyor musunuz? Bu mümkün değildi ve asla olmazdı. Lahey’de yüzde 5 taahhüdüne Lider Trump olmadan ulaşılabilir miydi? Asla. Bu yüzden Trump’ın NATO için çok kıymetli olduğunu düşünüyorum” dedi.
Rutte, NATO dahilinde ABD’nin eski Başkanı Dwight Eisenhower döneminden beri bir rahatsızlık ögesi olan Avrupa’nın kendi hissesine düşen yükü üstlenmemesine ait bir problem olduğunu ama bunun da çözülmesiyle Trump’ın NATO’ya bağlılığının tam olduğunu söz etti. Bu çerçevede Avrupa’nın savunma harcamalarını artırma planlarına değinen Rutte, “Bunun en büyük örneği Almanya. 2021’de savunmaya 70 milyar harcadı. 2029’da 160 milyar harcayacak, yani 90 milyar fazla. 2029’a kadar yüzde 5’lik maksadın bir kesimi olarak çekirdek savunma harcamasında yüzde 3,5 düzeyine ulaşacak. Bu, NATO’nun ikinci büyük iktisadı olan Almanya’nın bu yolda öncülük etmesi demek. Bu son derece kritik ve başkaları için de çok düzgün bir örnek” dedi.
“AVRUPA’NIN ABD OLMADAN KENDİNİ SAVUNABİLECEĞİNİ DÜŞÜNENLER, HAYAL KURMAYA DEVAM ETSİN”
NATO Genel Sekreteri, “Burada birileri Avrupa Birliği’nin ya da Avrupa’nın ABD olmadan kendini savunabileceğini düşünüyorsa, hayal kurmaya devam etsin. Yapamazsınız. Yapamayız. Birbirimize gereksinimimiz var” dedi.
ABD’nin de NATO’ya muhtaçlığı olduğunu ve Arktik bölgesine ait tartışmaların bunun açık bir delili olduğunu belirten Rutte, “Güvenli bir Arktik’e gereksinimleri var. Atlantik’i de, Avrupa’yı da güvenlik altına almaları gerekiyor. ABD’nin NATO’da olmakta Kanada ve Avrupalı müttefikler kadar güçlü çıkarları var” tabirlerini kullandı.
“ABD’NİN NÜKLEER ŞEMSİYESİNİ KAYBEDERSİNİZ”
Rutte, “Fakat Avrupa için şunu söyleyeyim. Şayet nitekim tek başınıza ilerlemek istiyorsanız, bunu GSYH’nin yüzde 5’i ile yapmayı unutun. Bu oran, yüzde 10 olur. Milyarlarca euroya mal olacak kendi nükleer kabiliyetinizi inşa etmek zorunda kalırsınız. Bunları kaybedersiniz. Bu senaryoda özgürlüğümüzün son teminatını, yani ABD’nin nükleer şemsiyesini kaybedersiniz. O yüzden bol şanslar” dedi.
“İRAN, NATO’NUN DİREKT MÜDAHİL OLACAĞI BİR SORUN DEĞİL”
NATO’nun İran rejimini direkt maksat almasını talep eden bir parlamenterin sorusuna yanıt veren Rutte, “NATO olarak İran’la lakin İran’ın Kuzey Kore, Rusya ve Çin’le birlikte çalıştığı bağlamda ilgileniyoruz. Lakin İran’ın kendi içindeki mevcut duruma gelince, elbette bundan son derece telaşlıyız. Hepimiz öyleyiz, ama bu NATO’nun direkt müdahil olacağı bir sorun değil” dedi.
“UKRAYNA KONUSUNDA OYBİRLİĞİ YOK”
NATO’nun genişlemesine ait bir soruya yanıtında Rutte, “Elbette Avro-Atlantik bölgesindeki her ülke üyelik için başvurabilir fakat bunun için 32 ülkenin mutabakatı gerekiyor. Ukrayna konusunda daha evvel de değindiğim üzere, şu anda oybirliği mevcut değil. Lakin Ukrayna’yı mümkün olan en güçlü halde tutmak için Ukrayna ile çalışmaya devam edeceğiz” dedi.
