‘Havana Sendromu’ gizemi derinleşiyor: Pentagon cihazı test etti
ABD Savunma Bakanlığı’nın (Pentagon), “Havana Sendromu” olarak bilinen ve yıllardır nedeni açıklanamayan sıhhat problemleriyle irtibatlı olabileceği düşünülen bir aygıtı test ettiği öne sürüldü. CNN’in haberine nazaran testler bir yılı aşkın müddettir devam ediyor.
CNN, dört anonim kaynağa dayandırdığı haberinde, aygıtın ABD İç Güvenlik Bakanlığı (DHS) bünyesindeki Homeland Security Investigations (HSI) ünitesi tarafından yürütülen bilinmeyen bir operasyon kapsamında satın alındığını aktardı.
Haberde, aygıtın evvelki idare devrinde, Joe Biden başkanlığı sırasında sekiz haneli bir bedelle alındığı, finansmanın ise Pentagon tarafından sağlandığı tez edildi.
CNN’e konuşan kaynaklardan biri, aygıtın darbeli radyo dalgaları ürettiğini öne sürdü. Haberde ayrıyeten aygıtın Rus bileşenleri içerdiği, lakin büsbütün Rus imali olmadığı argüman edildi.
Haberde ayrıyeten Rusya Dışişleri Bakanlığı’ndan da görüş istendiği belirtildi.
HAVANA SENDROMU NEDİR?
“Havana Sendromu” olarak isimlendirilen sıhhat şikâyetleri birinci kere 2016’nın sonlarında kamuoyuna yansıdı. Küba’nın başşehri Havana’daki ABD Büyükelçiliği’nde vazife yapan birtakım ABD’li yetkililer ve aileleri; hafıza kaybı, işitme problemleri, uykusuzluk ve kimi hadiselerde beyin hasarı kuşkusu üzere semptomlar bildirdi.
ABD istihbaratı bu hadiseleri resmi olarak “anormal sıhhat olayları” halinde tanımlıyor. Havana Sendromu’ndan 1.000’den fazla kişinin etkilenmiş olabileceği belirtiliyor.
Havana Sendromu’nun gerisinde, “yönlendirilmiş güç silahı” olarak tanımlanan bir teknolojinin olabileceği argümanı uzun müddettir tartışılıyor.
Bazı değerlendirmelerde Rus teknolojisinin bu belirtilerle temaslı olabileceği öne sürülürken, Moskova ise suçlamaları reddediyor.
Ocak 2025’te yayımlanan bir ABD istihbarat raporunda, Amerikan istihbarat topluluğunun büyük kısmının Havana Sendromu’nun ardında yabancı bir düşman aktör olduğu ihtimaline kuşkuyla yaklaştığı belirtildi.
Ancak raporda, bir istihbarat kurumunun, yabancı bir aktörün “yeni bir silah ya da prototip cihaz” kullanmış olabileceğine dair mümkünlüğü “yaklaşık eşit ihtimal” olarak değerlendirdiği aktarıldı.
Başka bir kurumun da benzeri bir silahın geliştirilmiş olabileceğini tıpkı mümkünlük seviyesinde gördüğü kaydedildi.
CIA’DEN RUSYA’YA UYARI
The Washington Post’un haberine göre, CIA Başkanı William Burns, Kasım 2021’de yaptığı açıklamada, Havana Sendromu’ndan Rus istihbaratının sorumlu olduğunun tespit edilmesi halinde bunun “sonuçları olacağı” ikazında bulunmuştu.
Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov ise 2021’de Rusya’nın bu olaylarla “hiçbir ilgisi olmadığını” söylemişti.
Joe Biden yönetimi döneminde Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Ned Price, Ocak 2023’te yaptığı açıklamada, Havana Sendromu’nun nedenini ortaya çıkarmak için Beyaz Saray, Pentagon, Dışişleri Bakanlığı, istihbarat kurumları, Kongre ve bilim insanlarının dahil olduğu kapsamlı bir çalışma yürütüldüğünü belirtmişti.
