İktidar yeni anayasa için tüm gücünü sahaya sürdü: ‘Bir sonraki seçim için liste sözü’
Meclis kulisleri, yeni anayasa maksadı doğrultusunda yürütülen ağır milletvekili transferleriyle hareketlendi. Son haftalarda arka arda yaşanan geçişler, iktidarın sırf sayısal çoğunluğu değil, anayasa değişikliği için kritik eşikleri adım adım zorladığını ortaya koydu.
ÜÇ TRANSFER, ÜÇ ROZET, TEK HEDEF
CHP’den ihracı istenmesinin akabinde istifa eden Mersin Milletvekili Hasan Ufuk Çakır, Gelecek Partisi’nden ayrılarak bağımsız kalan İstanbul Milletvekili İsa Mesih Şahin ve DEVA Partisi’nden istifa eden Kahramanmaraş Milletvekili İrfan Karatutlu, AKP Meclis Küme toplantısında Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından rozetleri takılarak AKP’ye katıldı. Bu iştiraklerle AKP’nin TBMM’deki sandalye sayısı 272’den 275’e yükseldi. Böylelikle iktidar, Meclis aritmetiğinde yeni bir eşiği daha geride bıraktı.
SANDALYE SAYILARI DEĞİŞTİ
Son transferlerin akabinde Meclis’teki tablo da netleşti. Çakır’ın CHP’den ayrılmasıyla CHP’nin milletvekili sayısı 138’e, Karatutlu’nun istifasıyla Yeni Yol Partisi’nin sandalye sayısı 20’ye düştü. Üç milletvekilinin AKP’ye geçmesiyle bağımsız milletvekili sayısı 9’a indi. Saadet Partisi Kocaeli Milletvekili Hasan Bitmez ile DEM Parti İstanbul Milletvekili Sırrı Süreyya Önder’in vefatı, TİP Hatay Milletvekili Şerafettin Can Atalay’ın milletvekilliğinin düşmesi, Etraf, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı olarak atanan AKP İstanbul Milletvekili Murat Kurum ile seçim bölgelerinden belediye başkanı seçilen CHP milletvekilleri Burcu Köksal, Abdurrahman Tutdere, Hasan Baltacı ve Ahmet Önal’ın istifaları nedeniyle TBMM’de toplam milletvekili sayısı 600’den 592’ye gerilemişti.
MECLİS’TE YENİ DAĞILIM
Meclis’te partilere nazaran sandalye dağılımı şöyle şekillendi:
AKP: 275
CHP: 138
DEM Parti: 56
MHP: 47
İYİ Parti: 29
Yeni Yol Partisi: 20
Bağımsız: 9
Yeniden Refah Partisi: 4
HÜDA PAR: 4
Türkiye İşçi Partisi: 3
Demokratik Bölgeler Partisi: 2
Emek Partisi: 2
Saadet Partisi: 1
Demokratik Sol Parti: 1
Demokrat Parti: 1
Toplam: 592
CUMHUR İTTİFAKI + DEM DENKLEMİ
Meclis’te Cumhur İttifakı’nı oluşturan AKP (275), MHP (47), HÜDA PAR (4) ve DSP (1) birlikte 327 sandalyeye ulaşıyor. DEM Parti’nin 56 milletvekili eklendiğinde bu sayı 383’e yükseliyor. Fakat bu tablo, anayasa değişikliği için referandumsuz gerekli olan 400 milletvekili eşiğinin hâlâ 17 sandalye uzağında kalındığını gösteriyor.
REFERANDUMDAN KAÇIŞ, 400 ARAYIŞI
Kulislerde lisana getirilen temel başlık ise açık: AKP halk oylamasına gitmek istemiyor. Bu nedenle iktidarın maksadı, anayasa değişikliğini Meclis’ten direkt geçirecek 400 milletvekiline ulaşmak. Son transferlerle birlikte AKP farklı partilerden toplam 14 milletvekili almış oldu. Lakin sayı hâlâ kâfi değil.
GÖZLER BAĞIMSIZLARDA VE YETERLİ PARTİ’DE
Edinilen bilgilerine nazaran, AKP’ye geçen bağımsız vekiller sırf iktidara değil, ÂLÂ Parti’ye de “göz kırpan” iletiler verdi. Bu durum, siyasi piyasayı daha da kızıştırdı. AKP’nin kimi bağımsız vekillere “bir sonraki seçim için liste sözü” verdiği, iktidar gücünü ve imkânlarını masaya koyduğu konuşuluyor. Kulislerde, İYİ Parti ile temas halinde olan ve şimdi kararını vermemiş bağımsız milletvekillerinin bulunduğu söz ediliyor. Bu temaslar, anayasa sürecinde kritik rol oynayabilecek yeni kopuşların habercisi olarak yorumlanıyor.
MUHALEFETTE SAYI DARALIYOR
Yeni tablo, muhalefet cephesinde bilhassa CHP ve İYİ Parti açısından alarm zillerinin çaldığını gösteriyor. CHP ve İYİ Parti’nin toplam sandalye sayısı giderek daralırken, iktidar bloğunun adım adım çoğunluğunu oluşturduğu görülüyor. Muhalefet kulislerinde, “anayasa sürecinin Meclis aritmetiğiyle fiilen kilitlendiği” değerlendirmeleri yapılıyor.
ADIM ADIM ANAYASA HESABI
Özetle Meclis’te yürüyen süreç sırf bir transfer trafiği değil; yeni anayasa için kurulan çok katmanlı bir denklem. İktidar, referandumsuz 400 maksadı doğrultusunda bağımsızları, küçük partileri ve muhalefet içindeki kırılgan alanları yokluyor. İlerleyen günlerde yeni geçişlerin olup olmayacağı, Meclis kulislerinin en sıcak başlığı olmaya devam edecek.
